Demuraj, konteynerin serbest süre (free time) dolduktan sonra limanda beklediği her gün için hattın aldığı ücrettir. Detention ve ardiye farkını, serbest sürenin başlangıcını ve örnek bir hesabı anlattık.
Kısa cevap: Hat, konteyner için bir serbest süre (free time) verir. Bu süre dolduktan sonra konteyner beklemeye devam ederse, her gün için hattın tarifesindeki ücret işler. Hesap şöyledir: aşan gün sayısı, tarifedeki kademelere bölünür ve her kademenin günü kendi ücretiyle çarpılıp toplanır.
Demuraj, detention ve ardiye farkı
- Demuraj (demurrage): Dolu konteynerin serbest süre bittikten sonra liman ya da terminal sahasında beklemesi için hattın aldığı ücret.
- Detention: Konteyner limandan çıktıktan sonra hatta geç iade edilirse (ithalatta boş konteynerin geç dönmesi) hattın aldığı ücret.
- Ardiye: Yükün ya da konteynerin limanda veya antrepoda depolanması için liman işletmesinin ya da antreponun aldığı ücret. Hattın değil, depolayanın ücretidir.
Türkiye'de birçok hat demuraj ve detention için birleşik serbest süre verir: konteynerin limanda bekleyişi ve sizde kaldığı günler aynı süreden düşer. Kendi anlaşmanızı ve hattın tarifesini kontrol edin.
Free time ne zaman başlar?
İthalatta serbest süre genellikle konteynerin gemiden indirildiği (tahliye) gün başlar. İhracatta ise çoğu zaman boş konteynerin teslim alındığı gün başlar. İlk günün sayılıp sayılmadığı, hafta sonu ve tatillerin dahil olup olmadığı tarifeden tarifeye değişir. Bu ayrıntılar hesapta birkaç günlük fark yaratabilir.
Örnek hesap
Aşağıdaki tarife ve tutarlar yalnızca anlatım içindir. Varsayım: 40' HC ithalat konteyneri, birleşik serbest süre 10 gün, tahliye günü 1. gün sayılıyor.
| Kademe | Günler | Günlük ücret (örnek) |
|---|---|---|
| Serbest süre | 1–10. gün | Ücretsiz |
| 1. kademe | 11–15. gün | 30 USD |
| 2. kademe | 16. gün ve sonrası | 60 USD |
Konteyner 17. gün boş olarak hatta iade edildi. Aşan günler 11'den 17'ye kadar, yani 7 gündür:
- 1. kademe: 11–15. gün = 5 gün × 30 USD = 150 USD
- 2. kademe: 16–17. gün = 2 gün × 60 USD = 120 USD
- Toplam: 270 USD
Konteyner sayısı birden fazlaysa tutar konteyner başına hesaplanır. Ardiye varsa ayrıca liman ya da antrepo faturasıyla gelir.
Demuraj maliyetini müşteriye yansıtmak
Serbest süreyi aşan bekleme çoğu zaman alıcının belgesinin ya da ödemesinin gecikmesinden olur. Bu maliyetin kimde kalacağını teklif aşamasında yazın. Teklife hattın verdiği serbest süreyi ve aşım halinde demurajın alıcıya ait olduğunu eklemek, sonradan çıkacak tartışmayı önler. Faturalarken hattın faturasını ve gün hesabını müşteriye de gösterin.
Depozito da unutulmamalıdır: bazı hatlar konteyner için depozito ister ve konteyner hasarsız dönünce iade eder. Ödenen ve iade edilen depozitoyu dosyada takip edin.
Sık sorulan sorular
Serbest süre uzatılabilir mi?
Evet, çoğu hat anlaşmayla ek serbest süre verir. Bunu rezervasyon sırasında konuşmak gerekir.
Hafta sonları sayılır mı?
Tarifeye bağlıdır. Çoğu tarifede takvim günü sayılır, ama mutlaka kontrol edin.
Demuraj ile ardiye aynı faturada mı gelir?
Hayır. Demurajı hat, ardiyeyi liman ya da antrepo faturalar.
Ordino gecikirse demuraj işler mi?
Evet. Ordino alınamadığı için yük çekilemezse serbest süre işlemeye devam eder. Ordino sürecini bu yazıda anlattık.
TMSdeck'te nasıl yapılır?
TMSdeck'te dış ticaret dosyasındaki konteyner için free time ve demuraj hesabı yapılır. Konteyner numarası ISO 6346'ya göre kontrol edilir, depozitonun ödeme ve iade hareketi dosyada tutulur. Hat faturası dosyaya alış olarak girer, müşteriye yansıtılan tutar satış olarak faturalanır; dosyanın kârı kendiliğinden güncellenir.
Ayrıntılar: forwarding programı · beklenen ve gerçekleşen kâr raporları.
Konteyner ve dosyalarınızı programda görmek için demo talep edin.
Son güncelleme: 27 Ekim 2026